Activities List là phần của Common App nơi học sinh kê tối đa mười hoạt động, mỗi hoạt động có tên vai trò, tên tổ chức, một đoạn mô tả giới hạn 150 ký tự, các năm tham gia, số giờ mỗi tuần và số tuần mỗi năm. Làm tốt phần này là chọn đúng hoạt động, sắp theo mức quan trọng, và viết mô tả bằng việc cụ thể cùng kết quả kiểm được, không bằng tính từ.
Ở Global Gate Pass, mentor làm Activities List cùng học sinh qua vài buổi trong hè lớp 11 lên 12, sau khi kế hoạch hoạt động đã chạy được một hai năm. Bài này đi qua cách làm đó: thu thập, chọn, sắp thứ tự, viết lại từng dòng, kiểm chéo với bài luận và thư giới thiệu. Chi tiết mẫu đơn có thể thay đổi theo mùa tuyển sinh, nên học sinh cần đối chiếu với mẫu đơn của năm mình nộp.
Mỗi dòng hoạt động gồm những ô nào
Một dòng trong Activities List không chỉ là đoạn mô tả. Học sinh chọn loại hoạt động từ danh sách có sẵn, chẳng hạn học thuật, nghệ thuật, thể thao, phục vụ cộng đồng, việc làm, trách nhiệm gia đình. Sau đó điền tên vai trò trong khoảng năm mươi ký tự, tên tổ chức trong khoảng một trăm ký tự, đoạn mô tả tối đa 150 ký tự, chọn các lớp đã tham gia, thời điểm tham gia trong năm học hay kỳ nghỉ, số giờ mỗi tuần, số tuần mỗi năm, và có ý định tiếp tục hoạt động tương tự ở đại học không.
Nhiều học sinh dồn hết sức vào đoạn mô tả và điền qua loa các ô còn lại. Thực ra tên vai trò và tên tổ chức là năm mươi và một trăm ký tự thông tin bổ sung. Một tên vai trò như "Người sáng lập, phụ trách nội dung" đã nói được hai điều trước khi hội đồng đọc mô tả. Một tên tổ chức kèm lời giải thích ngắn, chẳng hạn "Câu lạc bộ khoa học trường THPT, 30 thành viên", giúp hội đồng hiểu bối cảnh mà không tốn chữ ở phần mô tả.
Số giờ và số tuần là phần hội đồng dùng để cân mức gắn bó. Hai con số này cần trung thực và hợp lý khi cộng lại với các hoạt động khác cùng lịch học. Một danh sách mà tổng giờ mỗi tuần vượt quá thời gian thức của một học sinh đi học là dấu hiệu làm tròn lên quá tay.
Bốn buổi mentor làm Activities List cùng học sinh
Quy trình dưới đây là cách mentor thường chia việc trong hè lớp 11 lên 12. Học sinh làm phần lớn việc ở nhà giữa các buổi; buổi gặp dùng để chọn, sửa và quyết định.
- Buổi một: kê hết, chưa chọn. Học sinh liệt kê mọi việc đã làm từ lớp 9, kể cả việc nhà, làm thêm, tự học. Mỗi việc ghi thời gian, vai trò, việc cụ thể, kết quả. Danh sách thô thường dài gấp đôi số dòng có thể dùng.
- Buổi hai: chọn và sắp thứ tự. Mentor và học sinh gom những việc nhỏ cùng một trục thành một dòng, bỏ những việc quá ngắn, rồi sắp theo mức quan trọng với học sinh và với câu chuyện của hồ sơ.
- Buổi ba: viết lại từng dòng. Học sinh viết bản nháp; mentor góp ý theo nguyên tắc động từ trước, con số kiểm được, bỏ tính từ. Mỗi dòng thường qua hai ba lần sửa.
- Buổi bốn: kiểm chéo. Đặt danh sách cạnh bài luận chính, các bài luận phụ và thông tin gửi người viết thư giới thiệu, xem có chỗ nào lặp, mâu thuẫn hay bỏ trống không.
Bốn buổi này không cần dồn vào một tháng. Học sinh nào đã giữ nhật ký hoạt động từ lớp 10 thường làm buổi một rất nhanh, vì phần lớn thông tin đã có sẵn. Học sinh không có nhật ký thì buổi một kéo dài nhất, vì phải nhớ lại mốc thời gian và kết quả.
Sắp thứ tự: dòng đầu là dòng hội đồng đọc kỹ nhất
Mẫu đơn hướng dẫn học sinh sắp hoạt động theo mức quan trọng với bản thân. Trên thực tế, thứ tự còn là một tín hiệu: hội đồng đọc dòng đầu kỹ hơn dòng thứ mười, và hiểu rằng học sinh coi mấy dòng đầu là phần cốt lõi của mình. Vì vậy mentor đặt lên đầu những hoạt động có chiều sâu và gắn với trục hồ sơ, không phải hoạt động nghe "oai" nhất.
Một lỗi hay gặp là đặt một chương trình hè trả phí ngắn ngày lên đầu vì tên chương trình gắn với một trường đại học nổi tiếng, trong khi hoạt động học sinh làm ba năm ở trường bị đẩy xuống dưới. Hội đồng đọc ra ngay sự lệch đó. Một nguyên tắc đơn giản: dòng nào học sinh kể được lâu nhất, chi tiết nhất, dòng đó nên ở gần đầu.
Trách nhiệm gia đình và việc làm thêm không phải xếp cuối chỉ vì không "học thuật". Nếu học sinh dành mười lăm giờ mỗi tuần phụ việc gia đình, dòng đó xứng đáng ở vị trí phản ánh đúng sức nặng của nó.
Viết lại một dòng mô tả: trước và sau
Bảng dưới là các ví dụ giả định, viết bằng tiếng Việt để dễ đọc; trên mẫu đơn, học sinh viết bằng tiếng Anh với cùng nguyên tắc. Cột bên phải không dài hơn cột bên trái, chỉ thay chữ chung chung bằng việc và số.
| Bản nháp đầu | Vấn đề | Bản đã sửa |
|---|---|---|
| Tham gia tích cực câu lạc bộ tiếng Anh, học được nhiều kỹ năng mềm và làm việc nhóm | Toàn tính từ, không có việc cụ thể | Tổ chức 12 buổi tranh biện mỗi năm; soạn đề, chia đội, chấm; số thành viên tăng từ 15 lên 28 |
| Đam mê nhiếp ảnh, chụp nhiều ảnh đẹp về cuộc sống | Không có kết quả, không có người hưởng lợi | Hướng dẫn 9 tiểu thương chợ gần nhà chụp ảnh sản phẩm bằng điện thoại; 6 người còn dùng sau 3 tháng |
| Giúp đỡ gia đình trong việc kinh doanh | Không rõ làm gì, bao nhiêu | Ghi sổ thu chi, trông quầy chiều và cuối tuần; chuyển sổ hàng tồn sang bảng tính, giảm nhầm hàng |
| Thành viên dự án nghiên cứu môi trường quy mô lớn | Phóng đại quy mô, không rõ vai trò | Đo vi nhựa ở 3 điểm trên kênh gần trường trong 4 tháng; phân tích số liệu; trình bày ở hội thảo trường |
Ba nguyên tắc đứng sau các bản đã sửa: bắt đầu bằng động từ chỉ việc học sinh làm; dùng con số học sinh tự kiểm được; bỏ mọi chữ mô tả phẩm chất. Phần phẩm chất để hội đồng tự rút ra, hoặc để bài luận kể.
Tình huống minh hoạ: sắp lại một danh sách bị lệch
Tình huống sau là tình huống dựng để minh hoạ. Một học sinh định học kinh tế mang đến bản nháp Activities List có mười dòng, xếp theo thứ tự thời gian: lớp tiếng Anh từ lớp 6, hai trại hè ngắn ngày, một cuộc thi trực tuyến, câu lạc bộ kinh doanh của trường, và ở dòng thứ chín là việc phụ quản lý tiệm bánh của gia đình mười hai giờ mỗi tuần suốt ba năm.
Ở buổi hai, mentor hỏi học sinh nếu chỉ được kể một việc trong năm phút thì kể việc nào. Học sinh chọn tiệm bánh, và kể được cách mình đề xuất bán thêm qua đặt trước để bớt bánh thừa cuối ngày. Dòng đó được đưa lên đầu; câu lạc bộ kinh doanh, nơi học sinh làm thủ quỹ, lên thứ hai; hai trại hè gom thành một dòng; cuộc thi trực tuyến và lớp tiếng Anh bị bỏ vì không thêm thông tin. Danh sách còn tám dòng, ngắn hơn nhưng đọc lên thấy ngay một học sinh quan tâm thật tới việc kinh doanh và đã làm nó bằng tay mình.
Những quyết định khó khi chỉ có mười dòng
Gom hay tách? Ba câu lạc bộ cùng về tranh biện có thể gom thành một dòng để tiết kiệm chỗ và cho thấy một trục. Nhưng một vai trò lãnh đạo riêng biệt, với kết quả riêng, nên được tách ra để không bị chìm.
Dùng hết mười dòng hay không? Không bắt buộc. Bảy dòng dày tốt hơn mười dòng trong đó ba dòng là những việc làm một hai lần. Mentor chỉ khuyên dùng hết khi học sinh thật sự có mười việc đáng kể.
Hoạt động lớp 9 có nên đưa vào? Nên, nếu hoạt động kéo dài lên các lớp sau, vì nó cho thấy thời gian gắn bó. Hoạt động chỉ có ở lớp 9 rồi dừng thường không cần chiếm chỗ.
Giải thưởng của một hoạt động để ở đâu? Giải thưởng chính nên kê ở mục danh hiệu, nơi có ô cấp độ giải. Mô tả hoạt động có thể nhắc ngắn kết quả nếu còn chỗ, nhưng tránh lặp nguyên văn.
Kiểm chéo với bài luận, thư giới thiệu và phần thông tin bổ sung
Activities List không đứng một mình. Bài luận chính thường kể sâu một hoạt động hoặc một khía cạnh con người; danh sách hoạt động cho thấy bề rộng. Nếu bài luận đã kể kỹ một dự án, dòng mô tả dự án đó chỉ cần nói việc và kết quả, không cần kể lại cảm xúc. Nếu một hoạt động quan trọng không có chỗ trong bài luận, đó là dấu hiệu nó cần được viết đặc biệt rõ trong danh sách.
Người viết thư giới thiệu, thường là giáo viên và người phụ trách tư vấn ở trường, nên nhận một bản tóm tắt hoạt động trước khi viết. Mentor giúp học sinh chuẩn bị bản tóm tắt này để thông tin trong thư không mâu thuẫn với danh sách: cùng mốc thời gian, cùng vai trò, cùng con số.
Phần thông tin bổ sung của Common App, giới hạn khoảng 650 chữ tiếng Anh, có thể dùng khi một hoạt động cần giải thích thêm mà 150 ký tự không đủ, chẳng hạn một dự án có nhiều giai đoạn hay một hoàn cảnh làm lịch hoạt động bị gián đoạn. Phần này không phải bài luận thứ hai; viết ngắn, mang tính thông tin, và chỉ dùng khi thật cần.
Những lỗi khiến cả danh sách mất lòng tin
Lỗi nặng nhất là phóng đại. Gọi một nhóm năm người là "tổ chức", gọi mình là "nhà sáng lập kiêm giám đốc", ghi con số người hưởng lợi mà không đếm được. Một dòng phóng đại khiến hội đồng đọc các dòng khác với con mắt nghi ngờ. Lỗi thứ hai là số giờ không hợp lý: hai mươi giờ mỗi tuần cho một câu lạc bộ họp một lần mỗi tuần, hay tổng giờ vượt quá sức một học sinh.
Lỗi thứ ba là để người khác viết. Danh sách do người lớn viết thường có giọng văn khác hẳn bài luận, dùng những chữ học sinh không dùng. Mentor góp ý và gợi cách viết, nhưng chữ cuối cùng là của học sinh, vì hội đồng đọc cả hồ sơ như lời của một người.
Lỗi cuối cùng là để đến sát hạn nộp mới làm. Activities List trông ngắn nhưng làm kỹ mất nhiều buổi. Gia đình muốn mentor rà danh sách hoạt động của con trước mùa nộp có thể đặt buổi đầu 60 phút miễn phí qua form ở trang Liên hệ; buổi này không ràng buộc ký hợp đồng.
Câu hỏi thường gặp
Viết mô tả hoạt động bằng câu hoàn chỉnh hay cụm từ?
Cụm từ ngắn, bắt đầu bằng động từ, ngăn bằng dấu chấm phẩy là cách phổ biến vì giới hạn 150 ký tự rất chật. Không cần chủ ngữ "I". Điều quan trọng là mỗi cụm nói một việc cụ thể hoặc một kết quả kiểm được.
Có thể ghi số giờ ước lượng không?
Có, vì phần lớn hoạt động không có sổ chấm công. Nhưng ước lượng phải trung thực và hợp lý khi cộng lại với các hoạt động khác. Nếu số giờ thay đổi nhiều giữa các năm, có thể ghi mức trung bình.
Hoạt động trực tuyến có kê vào Activities List được không?
Được, nếu học sinh tham gia đều đặn và có vai trò rõ. Hoạt động trực tuyến được đọc như mọi hoạt động khác: theo vai trò, thời gian và kết quả. Khoá học trực tuyến ngắn chỉ để lấy chứng nhận thường không cần chiếm một dòng.
Hồ sơ nộp qua UCAS có Activities List không?
Không. Hồ sơ UCAS vào Anh không có mục kê hoạt động riêng như Common App; hoạt động, nếu nhắc, nằm trong bài luận cá nhân và nên nối với ngành học. Học sinh nộp cả hai hệ cần chuẩn bị chất liệu theo hai cách khác nhau.
Nên chọn có ý định tiếp tục hoạt động ở đại học không?
Chọn trung thực theo dự định của học sinh. Ô này không quyết định kết quả, nhưng hội đồng có thể dùng nó để hình dung học sinh sẽ đóng góp gì cho cộng đồng trường. Không cần chọn có cho mọi hoạt động.
Mentor Global Gate Pass có viết Activities List cho học sinh không?
Không. Mentor giúp chọn, sắp thứ tự, góp ý từng dòng và kiểm chéo với bài luận. Học sinh là người viết, để giọng văn trong toàn bộ hồ sơ thống nhất và học sinh trả lời được nếu trường hỏi lại.